Meer inzicht in het corporate debt management van banken

Omgaan met de effecten van de Capital Requirements Directive IV

Meer inzicht in het corporate debt management van banken

Er is veel geschreven over de invoering van Basel III, zowel in dit magazine als in andere media. De wereld is niet meer hetzelfde, dat is een feit. We hebben gemerkt dat meer diepgaand inzicht in de implicaties van de Capital Requirements Directive (CRD), de richtlijn voor kapitaalvereisten, nodig is.

De impact van Basel III is drievoudig. Ten eerste, interne kapitaallasten voor banken nemen toe en zullen worden doorgegeven aan kredietnemers. Ten tweede, kredietverstrekkingsactiviteiten zullen worden ingeperkt. En ten derde, bankresources zullen gaan focussen op de toplaag cliënten. Hedging-activiteiten zullen ook beïnvloed worden, omdat toenamen in interne kosten worden doorgegeven als resultaat van Credit Valuation Adjustments en hernieuwde margeverplichtingen voor de transactietegenpartijen. Dit zal vooral invloed hebben op bedrijven met een lagere rating en complexe (hedging) transacties. Meer inzicht in het onderliggende krachtenspel in ons financiële systeem vergemakkelijkt de dialoog tussen bank en cliënt over het management van corporate schulden.

Tegenpartij risicoprofielen

Het risicoprofiel van een bedrijf bepaalt de prijs en kapitaalallocatie van zijn leningen. De Risk Weighted Assets (RWA) geeft de combinatie weer van het risicoprofiel van de tegenpartij, het onderpand en de looptijd van leningen. Banken moeten meer kapitaal alloceren aan assets met een hogere RWA, waardoor de prijs weer stijgt. Het eigen risicoprofiel managen is niet nieuw, maar zou in het licht van de nieuwe regelgeving belangrijker kunnen worden: het zou voordelig kunnen blijken om de portefeuille beter te managen en schuldverliezen te beperken, onderpandwaarden te vergroten en voorraden te stabiliseren. Management van het tegenpartijrisico wordt daarom, zowel vanuit bank- als corporate perspectief, steeds belangrijker.

Inperking van kredietactiviteiten

De afgelopen jaren is de beschikbaarheid van langetermijnkrediet afgenomen, met name voor leningen met een looptijd boven de vijf jaar. Een vergelijking van het aandeel langetermijnkredieten als percentage van totaal uitstaande kredieten bevestigt dit. Het terugbetaalrisico neemt toe met de looptijd van de onderliggende leningen. Daarnaast is, als gevolg van de Capital Requirements Directive IV, het aanhouden van leningen met een lange looptijd economisch voor banken onaantrekkelijk geworden.

Daaraan gekoppelde financieringsuitgangspunten zetten de verstrekking van langetermijnleningen nog verder onder druk. In het algemeen beperkt de vaststelling van leverage- en financieringsratio’s de beschikbare bankbalans om krediet uit te breiden. Het goede nieuws is dat het tempo van desintermediatie, als substituut voor bankleningen op de Europese markt, langzamerhand aantrekt (SocGen, ECB). Vooral na het omvallen van Lehman Brothers in september 2008 en de daaropvolgende crises is dit versneld. Het is echter nog niet op het niveau dat het een volwaardig substituut is voor de bankleningenmarkt.

Het managen van corporate debt en liquiditeit

Gegeven de mogelijkheden en beperkingen, zal de inperking van kredietverstrekkingsactiviteiten resulteren in een andere rol voor banken bij het vinden van geschikte financieringsoplossingen. Waarschijnlijk gaan we zien dat kredietfaciliteiten worden opgesplitst en faciliteiten voor ‘gespecialiseerde leningen’ worden geherstructureerd. Het zal allemaal neerkomen op het beperken van blootstelling aan risico’s en daarbij de beschikbaarheid van krediet zo min mogelijk te beïnvloeden. De corporate cliënt dient steeds meer kennis te hebben van beschikbare schuldeninstrumenten en hoe ze respectievelijk behandeld worden onder Basel III, om de optimale oplossing te vinden voor het financieren van de uitvoering van de corporate strategie. Het managen van de ondernemingsschuld kan daardoor steeds gecompliceerder worden.

Managen van relaties

Bij het managen van bankrelaties wordt veelal de ‘wallet’-benadering gebruikt. Beschikbaargesteld krediet wordt afgewogen tegen de vergoedingen op diensten die worden verleend in corporate financiering, cash management en transaction banking. Deze beoordeling maakt een ranking van de relaties en optimalisatie van de wallet mogelijk. Echter, deze benadering houdt geen rekening met de kapitaalallocatie van elke bank, waartegen die hun vergoedingen wegen wanneer ze hun credit commitment bepalen. Nogmaals, kennis van dit proces vergemakkelijkt de dialoog met de bank.

Een meer uitgebreide benadering is de door Zanders ontwikkelde Wallet Adjusted Return On Capital (WAROC), een derivaat van de Risk Adjusted Return On Capital (RAROC) van de bank. Met dit meetinstrument kunnen de inkomsten van een bank op zijn diensten, gewogen tegen de kapitaalallocatie op zijn credit commitment, worden gemeten. Zodoende meten we de economische winst op de netto verdiende wallet tegen economisch kapitaal. Dit onderscheid maakt het mogelijk om subtieler te differentiëren en effectief over bankrelaties en wallets te onderhandelen. In de nieuwe financiële marktomgeving zal de dialoog tussen banken en corporate cliënten nieuwe dimensies krijgen.