Hoe staat het met uw credit ratings framework?

Evert de Vries, associate bij Zanders

Hoe staat het met uw credit ratings framework?

Credit rating filosofie en raamwerk

Financiële instellingen moeten enorm hun best doen om aan stringentere eisen ten aanzien van risicomanagement te voldoen. Daarbij is een solide Credit Ratings & Portfolio Management Framework van essentieel belang.

Maar hoe bewust doen zij dat? Weet men werkelijk hoe passend en consistent de ratingmodellen zijn waarop risico’s worden gebaseerd en beheerst?

Weet u ook wat er áchter de cijfers op uw ‘dashboard’ gebeurt?

Evert de Vries, associate bij Zanders, houdt de zaken graag inzichtelijk. Als hij over de toepassing van de bekende populaire ‘dashboards’ bij risicomanagement praat, neemt hij gewoon de auto als voorbeeld. “Daar stuur je ook op lampjes en klokjes. Je weet het verschil tussen ‘geen ruitenwisservloeistof’ of ‘geen benzine’. Je weet hoe en hoe snel je daar naar moet handelen. Je vertrouwt op de techniek, op je kennis maar ook op je eigen inzicht.

Want als het benzinelampje niet gaat branden na zoveel kilometer, denk je op z’n minst: ‘Is het lampje stuk?’ Maar misschien ook: ‘Is mijn rijstijl veranderd?’ Ligt het aan die nieuwe benzinesoort?”

Té vanzelfsprekend?

Zo weloverwogen de automobilist zijn dashboard interpreteert, zo weinig bewust hebben sommige financiële instellingen hun risicomanagement gevoerd. “De financiële crisis is tekenend genoeg”, wijst De Vries.

“Een eigen ratingfilosofie is onmisbaar voor een bewust, consistent en geïntegreerd risicobeheer.”

“Complete instituten kwamen langs de kant te staan, zonder ‘benzine’. Blijkbaar ontbraken bij hen de essentiële lampjes op het ‘dashboard’. Of ze brandden niet toen dat moest. Of ze werden niet opgemerkt. Of verkeerd geïnterpreteerd. Welk scenario dan ook, het onderstreept alleen maar hoe belangrijk het is om risicomanagement bewust, consistent en geïntegreerd uit te voeren.”

Cijferblindheid

Eén van de valkuilen bij risicobeheer is blindstaren op dashboardcijfers, zonder je daarbij af te vragen wat er achter zit en hoe betrouwbaar die cijfers zijn. “Ratings hebben ook zo hun kanttekeningen en beperkingen,” waarschuwt de specialist in Credit Ratings & Portfolio Management. “Alleen al door de manier waarop de ratings totstandkomen. Zo zijn er aan de ene kant van het spectrum de zogenoemde ‘Through-the-Cycle’-modellen, waarbij de ratings zich relatief stabiel door de conjunctuur heen bewegen.

‘Point-in-Time’-modellen daarentegen zijn meer gebaseerd op actuele informatie, waardoor de ratings zich ook meer volatiel gedragen met de conjunctuur mee. De werkelijkheid is natuurlijk niet zo zwart/wit maar is meer hybride. Sommige ‘asset classes’ verdienen het bijvoorbeeld om meer te worden beoordeeld op basis van actuele informatie dan andere en vice-versa.

Het gaat er om dat je die concepten doorgrondt als je op basis van deze modellen je risicomanagement stuurt, nog even los van de resultaten van de modelvalidaties.” De volatiliteit van ratings heeft vanzelf een grote invloed op de interpretatie van de data en op zaken als solvabiliteitsverplichtingen, economisch kapitaal en de pricing van kredietprodukten.

Profiel - Evert de Vries

Evert de Vries is associate bij Zanders sinds februari 2009. Hij verdiende zijn sporen vooral in het bankwezen. In 1987 kwam hij als macro-econoom binnen bij de AMRO-bank en richtte daar onder meer ‘Financial Institutions Nederland’ op.

In 2001 werd De Vries bij de ABN-AMRO Groep verantwoordelijk voor de ontwikkeling en implementatie van ratingmodellen en policies voor het hele concern. Later werd hij overal ter wereld ingezet als senior advisor Credit Ratings & Modelling voor diverse andere banken, onder meer in Nederland, Rusland, Saudi-Arabië en Taiwan. Bij de verkoop van ABN-AMRO in 2008 werd ‘zijn’ afdeling Risk Advisory Services (RAS) opgeheven.

“Bij Zanders kan ik nu blijven doorgaan. De inhoud is té fascinerend. Niet alleen voor mij, maar voor iedereen die Risk Management serieus neemt.”

Van externe naar interne ratings

Bewustzijn, dat is volgens De Vries het sleutelwoord. Externe ratings zullen aan belang inboeten voor het interne risk management. Want hoeveel waarde mag je daar nog aan hechten? Zie de ervaringen in met name asset securitsation, waarbij hele pakketten onterecht een AAA-status kregen.

“Achter externe ratings kun je je niet langer verschuilen. Als financiële instelling moet je zélf de risico’s kunnen beoordelen, berekenen en beheersen. En je moet de interne modellen begrijpen. Je moet bijvoorbeeld bewust zijn van hoe en wanneer ratings migreren.”

De Zanders-associate ziet interne ratingmodellen dan ook steeds belangrijker worden. “Je kunt wel naar externe ratings kijken, maar het is beter je beslissingen te baseren op je eigen kritische oordeelsvermogen.”

Ratingfilosofie

Al bijna een decennium lang ontwikkelt Evert de Vries voor uiteenlopende typen (financiële) instellingen Credit RatingsFrameworks. Naast de techniek – de juiste modellen en systemen – richt hij zich nadrukkelijk op de ontwikkeling van een gedegen ratingfilosofie, zoals hiervoor kort aangestipt.

“Een eigen ratingfilosofie is onmisbaar voor bewust, consistent en geïntegreerd risicobeheer. Het helpt je de risk metrices en portfolio’s beter te interpreteren en te managen. Je leert de interne kracht van het ratingmodel kennen, defaults vroegtijdig op te sporen en gecalculeerde en niet-gecalculeerde verliezen beter te bepalen.

Kortom, de filosofie bepaalt de ‘rijstijl’ in risicomanagement. En het helpt mij de passende ‘forward looking’ modellen te ontwikkelen.”

On-going proces

Zanders adviseert en ondersteunt financiële instellingen bij de ontwikkeling van tailor-made ratingmodellen, ratingpolicies – zoals PD-calibraties, modelgovernance etc. – en de implementatie daarvan.

Daarnaast verricht Zanders onafhankelijke modelvalidaties. De Vries: “Als je de ratings hebt vastgesteld, dan begint het eigenlijk pas. Kloppen die metrices over een jaar ook nog? Hoe betrouwbaar zijn de ratingmodellen dan? Volgt u nog dezelfde koers op dezelfde waarden? Enzovoorts. risicomanagement is een on-going proces. De kunst is om je daarvan bewust te zijn én te blijven.

Met onze concepten voor Credit Ratings & Portfolio Management Frameworks kan dat.”

Framework

Figuur Framework

Een solide framework bestaat volgens Evert de Vries uit drie onafhankelijke elementen (zie illustratie). De verschillende ratingmodellen en waarderingsystemen voor non-retail en retail tegenpartijen vormen de fundamenten voor PD (Probability of Default), LGD (Loss Given Default) en EAD (Exposure at Default). Deze resulteren in solvabiliteitsverplichtingen en economisch kapitaal.

De wijze waarop de modellen en ratings ingedeeld en ingericht worden, is sterk afhankelijk van de overkoepelende ratingfilosofie.