Zorghuisvesting bouwen
in roerige tijden
Terug van vakantie trof ik de nieuwe beleidsregels voor de AWBZ-zorg aan, zoals inderdaad in juni aangekondigd door staatssecretaris van VWS Marlies Veldhuijzen van Zanten. Met inachtneming van een overgangsperiode zullen de kapitaallasten van de intramurale instellingen vanaf 2012 afhankelijk worden gesteld van de productie van de zorginstelling. Dit leidt tot hogere risico’s bij zorginstellingen, waaronder renterisico’s, een nieuw fenomeen in deze sector. In de kantlijn was eveneens in haar juni-brief door de staatssecretaris aangekondigd dat deze nieuwe regels ondersteunend zouden zijn aan “scheiden van wonen en zorg” dat vanaf 2014 zal worden ingevoerd.
Op het zelfde moment werden wij opgeschrikt door een nieuwe aardbeving op de financiële markten: de downgrade van V.S. door S&P, bovenop de Eurocrisis. Als reactie daarop zakten de beurzen nog verder weg. De dollar als toonaangevende munt in de wereld staat ter discussie.
Als gevolg van deze onrust is de kapitaalmarktrente inmiddels gedaald tot onder de 2,5% (10Y swaprente). En dat terwijl de nieuwe vergoedingstarieven gebaseerd zijn op een rekenrente van 5%. Een buitenkansje lijkt het. Dit sluit aan bij de stelling dat zorginstellingen nu snel moeten investeren om tijdens de overgangsperiode nog gebruik te kunnen maken van vergoeding van de interim-huisvesting, die per 2018 volledig komt te vervallen.
Wel dient bedacht te worden dat als keerzijde van de lagere beurskoersen en een lage rentestand de dekkingsgraad van menig pensioenfonds weer in de gevarenzone is gekomen. Het gevolg is dat het besteedbaar inkomen van ouderen uitgehold dreigt te worden. In combinatie met een eigen bijdrage voor de zorg kan dit leiden tot een aarzeling bij ouderen een hoge huur voor een zorgappartement te betalen.
De laatste jaren is steeds geroepen dat moet worden gebouwd op basis van de vraag. Gedoeld werd op kwalitatief betere huisvesting voor ouderen. Maar dat is natuurlijk niet voor iedereen weggelegd. Het moet wel betaald (kunnen) worden. Het opstellen van een goede business case, waarin zowel vraag en aanbod als fi nanciële haalbaarheid worden opgenomen, is meer dan ooit een noodzaak. Door het maken van een zorgvuldige afweging toont het bestuur haar professionaliteit: nog een voorwaarde voor een haalbare business case in termen van financierbaarheid.
Als iedere zorgorganisatie zorgvuldig zijn keuzes maakt zal een gezonde mix van betaalbare èn kwalitatief hoogwaardige huisvesting het gevolg zijn. Precies wat de markt vraagt. En dankzij een lage rente is dit ook nog haalbaar.
